Sinkholes: moet ik me zorgen maken?

REGIO - De afgelopen jaren horen we het vaker in het nieuws: er is een zinkgat (’sinkhole’) in een weg ontdekt. Zo werd onlangs nog de Breemarsweg in Hengelo afgesloten na ontdekking van een verzakking in het asfalt als gevolg van een onderliggend gat. Hoewel het aantal sinkholes de afgelopen jaren toegenomen is, zijn de risico’s niet heel groot in Nederland.

Door de jaren heen hebben we op TV geregeld beelden gezien van sinkholes, met name uit de Verenigde Staten. Sommige gaten kunnen zo groot zijn dat ze gelijk een hele auto of zelfs huis opslokken. En dit kan zomaar gebeuren, zonder waarschuwing. Het is dan ook niet raar dat mensen zich ook hier zorgen maken over dit fenomeen.

Onduidelijk beeld

We horen er de afgelopen jaren vaker over in Nederland en de trend lijkt stijgend. We weten het niet helemaal zeker, want het wordt namelijk niet actief bijgehouden hoeveel sinkholes er zijn in Nederland. De meeste zijn dusdanig klein dat dit het nieuws niet haalt. Een ruwe schatting is dat het om zo’n dertig sinkholes per jaar gaat.

Oorzaken

Sinkholes kunnen door diverse oorzaken ontstaan. Bijvoorbeeld door oude rioolstelsels. Veel oudere woningen zijn nog met gresbuizen (gebakken klei) aangesloten op de centrale betonnen rioolbuizen die vaak in het midden van de weg liggen. De aansluiting van de twee verschillende materialen kan een zwakkere plek zijn, waardoor er een scheur ontstaat. Onderhoud aan de riolering is dan ook belangrijk om dit soort zaken te voorkomen. Gemeenten voeren geregeld inspecties aan de riolering om bijvoorbeeld lekkages te ontdekken die kunnen zorgen voor verzakking. Maar gemeenten kunnen niet alles tegelijk aanpakken. Sommige plekken in Nederland zijn vatbaarder voor sinkholes, zoals Zuid-Limburg. De bodem bevat hier veel kalksteen, wat makkelijker oplost in water.

Daarnaast kunnen regenval en een hoog grondwaterpeil ervoor zorgen dat er holtes onder de weg ontstaan doordat het water zand wegspoelt. Wanneer er zwaarder verkeer over zo’n holte rijdt, kan dit zorgen voor een verzakking. De vrees is dan ook dat er door klimaatverandering meer sinkholes kunnen ontstaan. Want: we zien nu al vaker relatief hoge grondwaterstanden en flinke hoosbuien. De Technische Universiteit Delft onderzoekt daarom de mogelijkheden om sinkholes vroeger op te sporen door middel van satellieten. Dit is met name doeltreffend voor oorzaken op langere termijn zoals bodemerosie.

Geen grote problemen

Doorgaans zorgen de sinkholes niet voor heel grote problemen. In de meeste gevallen moet men bijvoorbeeld de riolering repareren en de weggespoelde grond weer aanvullen voor het wegdek hersteld kan worden.