Column Irene Pigge: Stil zijn
ColumnIrene Pigge is samen met haar man onder andere eigenaar van het winkeltje op het station van Borne. Een druk punt, waar veel ontmoetingen plaatsvinden en waar reuring is. In Hart van Borne vertelt zij wat zij er zoal meemaakt.
Hoewel we steeds drukker worden zijn er best momenten waarop het even stil valt in onze winkel. De deur gaat niet open, de machine sist niet of heeft net gesist en iemand geniet in stilte van zijn of haar koffie. Meestal duurt het maar een paar seconden. Dan komt er weer iemand binnen, of zegt iemand iets en gaat alles weer door. Vandaag sta ik stil bij de twee minuten stilte die we vanavond houden. Ik weet nog dat dat vroeger vanzelfsprekend voelde. De betekenis lag vast, de kaders waren helder. Het ging over toen. Over oorlog, over wat geweest is, over iets dat we samen besloten hadden nooit meer te laten gebeuren. Maar ‘nooit meer’ is een zin die anders klinkt als de wereld verandert.
Ik merk het niet in grote, dramatische gebeurtenissen, maar in kleine dingen. In gesprekken die ik opvang terwijl ik koffie maak. In hoe snel mensen tegenwoordig zeker weten wie er gelijk heeft. In hoe makkelijk er over ‘zij’ wordt gesproken, in polen wordt gedacht.
Het zijn geen grote uitspraken. Juist niet. Het zijn terloopse opmerkingen. Halve zinnen. Een lachje erachteraan. En meestal gaat het daarna gewoon weer over het weer, of werk, of wat er op Borne Boeit stond. Maar toch lijken we altijd te vechten tegen iets of iemand. Misschien is dat wat me bezighoudt deze dagen. Dat herdenken niet alleen gaat over wat geweest is, maar ook over hoe we het hele verhaal opnieuw zien gebeuren. In het klein, aan de koffietafel. In een winkel. Op een perron. In de discussies, in het ongeduld en in onverdraagzaamheid.
Mijn wereld is klein. Ik schenk koffie. Ik luister. Vaak zeg ik iets, soms ook niet. Ik ga geen grote discussies aan, ik los niets op. Maar ik kan wel kiezen hoe ik aanwezig ben. Of ik meega in het gemak van snelle oordelen, of juist niet. Of ik iemand laat uitpraten. Of ik een andere toon probeer te zetten.
Het stelt weinig voor, op het grote geheel. Maar misschien zit het juist daar. Niet in grote gebaren, maar in kleine momenten. In niet meteen meegaan. In even niets zeggen in plaats van als een bok op de haverkist te springen. Of iemand voor de bus te gooien in een stukje in de krant. Vanavond is het weer twee minuten stil. En daarna gaat alles weer door. Zoals altijd. Maar ik vraag me wel af: welke oorlog herdenken we in de toekomst?
Irene Pigge
De Koffiekaravaan
